KISIRLIK TANISINDA LAPAROSKOPİ (KAPALI AMELİYAT)

KISIRLIK TANISINDA LAPAROSKOPİ (KAPALI AMELİYAT)
İNFERTİLİTEDE DİAGNOSTİK (TANISAL) LAPAROSKOPİ
Kısırlık (infertilite) tedavisi sırasında tüplerin (kanalların) açık veya kapalı olduğunu anlayabilmek için, tüplerin etrafında yapışıklık var mı değerlendirebilmek için, karın içerisinde endometriozis veya başka ek patolojiler varlığını araştırabilmek için bazı durumlarda laparoskopi yapılması gerekebilir. Bu ve benzeri nedenlerle karın içerisine bakılması için yapılan laparoskopiye diagnostik (tanısal, teşhis amaçlı) laparoskopi denir. Diagnostik laparoskopi tanı yani teşhis koyma amacıyla yapılan laparoskopi anlamına gelir. Karın içerisine göbekten içeri sokulan bir kamera ile bakılır. Laparoskopi (kapalı ameliyat) işlemi hakkında ayrıntılı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Laparoskopi ile tüplerin (kanalların) açık mı kapalı mı olduğuna bakmak için rahim içerisine alttan (rahim ağzından) basınçla boya verilerek tüpler yoluyla karın içerisine geçiyor mu diye gözlenir (boya testi). Boyanın tüplerden karın içerisine geçmesi o tüpün açık olduğunu gösterir, boya karın içerisine geçemiyorsa o taraftaki tüp (tuba, kanal) kapalıdır. Boyalı renkli madde olarak metilen mavisi dilüe edilerek kullanılır. Bu işleme kromopertubasyon (chromopertubation) denir. Tubal faktör değerlendirilirken genellikle öncelikle HSG (rahim filmi) uygulanır. HSG sonucunda bilateral tıkanıklık izlenmişse tanısal  laparoskopi uygulanır.

Genellikle laparoskopi işlemi ile aynı anda histeroskopi işlemi de uygulanarak rahim içerisinde bir patoloji var mı değerlendirilir, buna da diagnostik (tanısal, teşhis amaçlı) histeroskopi denir. İnce bir kamera rahim ağzından rahim içerisine uzatılarak rahim içerisi gözlenir. Rahim içerisinde myom, polip, yapışıklık ve benzeri patojiler var mı araştırılır.

HSG (RAHİM FİLMİ – RÖNTGENİ)

HSG (RAHİM FİLMİ – RÖNTGENİ)
HSG (HİSTEROSALPİNGOGRAFİ)
(İLAÇLI RAHİM VE TÜP FİLMİ)

HSG rahim içerisine bir kontrast sıvı verilerek röntgen filmi çekilmesi ile rahim ve tüplerin görüntülenmesidir, bu neden le “rahim filmi” de denir. İnfetilite (kısırlık) tedavisi görmesi gereken hastalarda tüplerin açık mı kapalı mı olduğunu anlamak için çekilir. Tüplerin durumuna göre tedavi planlanır.

Rahim filmi (HSG) ne zaman çekilir?
HSG çekilmesi için genellikle adet kanaması kesildikten sonraki ilk günler tercih edilir, bunda amaç hastanın hamile olmadığından emin olmaktır.

İlaçlı rahim filmi (HSG) nasıl çekilir?
Hasta rötgen masasına sırt üstü yatar. Öncelikle muayene spekulumu takılır ve rahim ağzı görülür. Daha sonra rahim ağzına doğru ince bir kanül uzatılır. (Kanül: tükenmez kalemin içine benzer ince borucuk) Bu kanül aracılığıyla kontrast sıvı rahim içine yavaş yavaş verilir ve röntgen filmi çekilir. Kontrast madde tüplere gelince hasta hafif bir ağrı duyabilir. Tüpler açıksa kontrast madde karın boşluğuna yayılır.

HSG normalse her iki tüp de açık ve rahim içinin şekli normaldir demektir. Rahim içinde bir kitle (myom yada polip gibi) varsa yada tüpler kapalıysa HSG’de bu durum anormal bir görüntü oluşturur.

Burada önemli da bir nokta HSG’de tüplerin açık izlenmesi kapalı izlenmesine göre daha güvenilir bir bilgidir. Çükü HSG’de tüpler çekim sırasında kasılarak (spazm) kapalı gibi görünebilmektedir. Yani HSG’de kapalı izlenen tüp aslında açık olabilir, bunu anlamanın yolu ise laparoskopi ile tüpleri değerlendirmektir.

HSG bazen kapalı olan tüpün rahim içine verilen madde sayesinde açılmasına sebep olabilir. Bu nedenle HSG sonrası kendiliğinden gebe kalanlar olabilmektedir.

İşlemden sonraki 1-2 gün boyunca hasta ara ara hafif kramplar hissedebilir. Vajinal kanama çok az görülebilir.

RAHİM FİLMİNDE TÜPLERİN KAPALI ÇIKMASI

RAHİM FİLMİNDE TÜPLERİN KAPALI ÇIKMASI
İLAÇLI RAHİM FİLMİNDE (HSG) BİR VEYA İKİ TÜPÜN TIKALI OLMASI

HSG’de tüplerin kapalı ve açık olmasının güvenilirlik oranı:
Histerosalpingografi (HSG) yani ilaçlı rahim-tüp filmi çekilmesi sonrasında tüplerden birisi veya ikisi kapalı görülebilir. Öncelikle bilinmelidir ki rahim filmi çekimi sırasında tüpte spazm (kasılma) oluşarak ilacın geçmesini engellenebilir, bu nedenle film sonucunda kapalı görüntü oluşabilir yani aslında bu tüp açıktır. Yapılan araştırmalarda rahim filminde tıkalı izlenen tüplerin yaklaşık üçte birinin gerçekte açık olduğu gösterilmiştir. Çeşitli araştırmalarda bu oran değişiklik göstermektedir.
Yine benzer şekilde rahim filminde açık olarak saptanan tüplerin bir kısmında (%15-20) laparoskopi ile problem olduğu saptanmıştır. Yani HSG’de tüpün açık izlenmesi de o tüple ilgili bir problem olmadığını yüzde yüz garanti edememektedir. (kaynak) Çeşitli araştırmalarda bu oran değişiklik göstermektedir.
Bu nedenlerden ötürü özellikle rahim filminde iki tüpün birden kapalı izlenmesi halinde durumu netleştirmek için laparoskopi (kapalı ameliyat) yapılır. (laparoskopi: kamera ile karın içerisinin gözlenmesi ameliyatı)